Oczekiwania pracowników

Jakie są oczekiwania pracowników?

Kiedy w 2012 roku po raz pierwszy poruszyłam temat oczekiwań pracowników, wówczas posłużyłam się wynikami badań EBI z 2012 roku. 

Jakże się mylimy mówiąc, że pracownicy są tylko zainteresowani coraz wyższymi wynagrodzeniami. Pomijając fakt, że płaca powinna być godna pracownicy przede wszystkim oczekują, by praca była interesująca. Ważne są również warunki wykonywania pracy. Wygrywają pracodawcy, którzy zapewnią swoim pracownikom możliwość dalszego rozwoju, najlepiej tak by był godny z rozwojem firmy. Wspinanie się po ścieżkach kariery też jest ważne. 

Procent osób, które wybrały dany atrybut wśród trzech najważniejszych z listy obejmującej 20 atrybutów – dane za 2012 rok 

Atrybut EVP Proc. wskazań – global benchmark
Interesująca praca 35 proc.
Rozwój kariery 32 proc.
Wynagrodzenie (pakiet) 28 proc.
Zgodność z wartościami osobistymi 25 proc.
Możliwość rozwoju osobistego wraz ze wzrostem firmy 24 proc.
Przyjazne warunki pracy 16 proc.
Kwestie etyczne 15 proc.
Empowerment 15 proc.
Elastyczność pracy 14 proc.

Źródło: badania Employer Branding International (EBI), 2012

Od tego czasu sporo się zmieniło. Dziś dysponuję już wynikami własnych badań – „Atrakcyjni pracodawcy” oraz „Oceń swojego szefa, oceń swoją szefową„, które dostarczają cennych wskazówek. 

 

Zatem co wiemy na temat oczekiwań pracownikow w 2023 roku? 

Dla pracowników najważniejsze są atrybuty społeczno-godnościowe czyli relacje z innymi w organizacji oraz kultura organizacji, która sprzyja dobrej atmosferze pracy. 

Przez ostatnią dekadę wiele zmieniło się w świadomości pracownikow – są bardziej asertywni, żądają okazywania im należnego szacunku oraz stworzenia warunków do realizacji własnych planów i ambicji. Ta postawa uwypukla znane już potrzeby wyższego rzędu jak:

  • potrzeba szacunku
  • potrzeba samorealizacji
  • potrzeba przynależności (relacyjności) 
  • potrzeba autonomii 

Wyniki badania „Atrakcyjni pracodawcy 2023” wskazują na 3 najważniejsze atrybuty brane pod uwagę przy wyborze pracodawcy. Są to:

  • przyjemne środowisko pracy 
  • okazywanie szacunku i uznania przez przełożonego
  • dobre relacje z przełożonym

Natomiast wyniki badania „Oceń swojego szefa, oceń swoją szefową” z 2022 roku pokazują, że pracownicy najniżej ocenili 2 zachowania swoich przełożonych:

  • przekazywanie informacji zwrotnej
  • świadomość tego co dzieje się w zespole

Z tego jednoznacznie wynika, że w centrum uwagi oczekiwań pracowników są relacje w zespole. Relacje buduje się na zaufaniu, odpowiedzialności i wiarygodności. 

Tego nie zmienią żadne programy czy kampanie nastawione na angażowanie pracowników – bo nie można niczego zmienić jeśli nie ufa się ludziom wokół siebie w pracy. 

Zmiana jest możliwa tylko jako działanie drastyczne:

  • zmianę postawy lidera
  • wypracowanie wspólnie ze wszystkimi ludźmi w zespole listy zasad i wartości, które będą rygorystycznie przestrzegane
  • wyjaśnianie sytuacji trudnych i konfliktowych 
  • zwolnienia osób, które nie akceptują zmian i chcą blokować „nowe otwarcie”

Zostaje jeszcze jedno pytanie – a co z wynagrodzeniami. Nadal są ważne. Oczekiwanie, by otrzymywać godną pensję jest niezmienne od lat. Jednakże w tej sferze decyzje rządowe o podwyżkach wynagrodzenia minimalnego sprawiają, że wynagrodzenia rosną szybciej niż inflacja. 

Polacy nikomu nie ufają

Polacy nikomu nie ufają

Polacy nikomu nie ufają?

 

Oto pierwszy temat, który mnie zainteresował. Badania społeczne przeprowadzone w latach 2003-2009 wskazują, że Polacy rzadko ufają innym ludziom. Wskaźnik ten nazwany poziomem zaufania wynosi tylko 11 proc, podczas gdy średnia europejska to 32 proc.

Jak opisuje to prof. Janusz Czapiński („Diagnoza społeczna 2009”): „Żyjemy ciagle w kulturze zawiści i nieufności. Nie wyruszyliśmy jeszcze w drogę ku społeczeństwu obywatelskiemu. Ale rozwijamy się, i to w całkiem niezłym tempie, nawet w okresie światowego kryzysu, tyle że dużo szybciej indywidualnie niż zespołowo. Rosnącej zaradności indywidualnej nie towarzyszy wzrost umiejętności współpracy”.

Niestety oznacza to, że dla Polaków najważniejsze są cele i wartości osobiste, indywidualizm. Potwierdzają to badania CBOS z ostatnich dwóch dekad. Na czele listy wartości stoi: rodzina, zdrowie oraz szacunek. 

Zdecydowanie należymy do społeczności indywidualistycznych. 

Wiele na temat tak opisanych kultur narodowych pisał Geert Hofstede. 

Inny polski socjolog, prof. Janusz Hryniewicz („Polityczny i kulturowy kontekst rozwoju gospodarczego” 2004) używa określenia „kultura folwarczna” :

„Charakteryzuje się dużym dystansem pomiędzy przełożonym a pracownikami, znacznym zakresem władzy przełożonego, posłuszeństwem pracowników połączonym z brakiem poczucia odpowiedzialności, oczekiwaniem opieki i jasnych instrukcji od przełożonego, cenionym przez pracowników świętym spokojem i podwójną etyką, czyli uczciwością wobec grupy własnej i przyzwoleniem na kradzież własności cudzej np. firmy. Najważniejsze dla pracowników są więc: pewność pracy, właściwa organizacja i dobre relacje z innymi.”

Można się zastanawiać z czego wynika taka nieufność? Brak zaufania to m.in. efekt wychowania przez pokolenia Polaków, którzy musieli ukrywać swoje prawdziwe opinie. Tak było w czasach zaborów, podczas I oraz II wojny światowej, ale też w czasach PRL-u. 

Warto poczytać kilka raportów socjologicznych, które z różnymi wnioskami analizują to zagadnienie. 

Po kryzysie zaufania z 2008/2009 roku w Polsce zaczęły powstawać firmy IT – software house’y, które na przekór budowały swoje biznesy wokół wartości jaka jest zaufanie i odpowiedzialność. Te surowe zasady pozwoliły na zbudowanie zespołów ludzi, którzy chcą i potrafią wspólnie pracować.

Więcej na temat tych firm, ich kultur znajdziesz w raporcie z badania jakościowego z 2019 roku.

Zaufanie jest też podstawa tzw. bezpieczeństwa psychologicznego, opisanego przez Amy Edmondson w jej książce „Firma bez strachu” – Polecam!